Rozmowa w salonie, grudzień 2022
Maciej pyta, Michał odpowiada. Miesiąc przed pierwszą wystawą.
9 grudnia 2022 roku Maciej Walczyk usiadł z bratem w salonie i włączył nagrywanie w telefonie. Pytał o konkretne prace i o rzeczy ogólne: czym jest sztuka, kto to jest artysta, skąd wzięła się Apokalipsa. Miesiąc później otwarto pierwszą wystawę Michała w Cafe „Pod Pretekstem”.
W archiwum projektu ten folder nazywa się „Wywiad 2022 pierwszy”. Poniżej zapis ułożony według tematów. Części o dziełach mają własny adres, a karta dzieła w katalogu prowadzi prosto do nich.
- Mówi
- Michał Walczyk (Pan Miś)
- Pyta i nagrywa
- Maciej Walczyk
- Kiedy
- 9 grudnia 2022
- Zapis
- streszczenie odpowiedzi; w cudzysłowie tylko krótkie zdania, które dwie automatyczne transkrypcje odczytały tak samo, jeszcze nieporównane z nagraniem
- Opracowanie
- Maciej Walczyk, z pomocą AI

O tym zapisie. To opracowanie, nie stenogram. Powstało z automatycznych transkrypcji nagrań, które bywają niedokładne. Odpowiedzi Michała streszczamy; w cudzysłowie podajemy tylko krótkie wypowiedzi, które dwie niezależne transkrypcje odczytały tak samo. Czasy odsyłają do miejsca w nagraniu. Pominęliśmy pozdrowienia i uwagi o osobach prywatnych.
Hasła z krzyżykiem prowadzą do słownika haseł, który łączy te same wątki w różnych rozmowach.
Duży ŚwiatowidWalka Człowieka ze SmokiemSztuka, artysta, sławaWalka centaura z JaskiniowcemKopalnie, postęp i TerminatorApokalipsa i snyGra komputerowaŹródła
Duży Światowid
Figura o czterech stronach, katalog nr 235 · Światowidy
Nagranie 20221209_172641 (7 min), 9 grudnia 2022.
Karta dzieła nr 235Karta dzieła nr 238 (Upiorny Drwal)
To samo dzieło: Zeszyt, 2021
- 00:14Kto jest na pierwszej stronie?
- Dębosz, brat Upiornego Drwala. Imię skojarzyło się Michałowi ze starosłowiańskim.
- 01:04Co o nim wiadomo?
- Chciał ratować przyjaciela ze wsi, który był wilkołakiem. Sam nie jest ani żywy, ani martwy: jest „pomiędzy życiem a śmiercią”. Urodził się jako człowiek. Chciał ratować brata, Upiornego Drwala, „od całkowitego potępienia” i sam został potępiony.
- 03:10A Upiorny Drwal?
- Też jest potępiony. Oskarżono go o zabójstwo księdza, którego nie popełnił. Na kartce z opisem Upiornego Drwala (nr 238) niesłusznie oskarżony o morderstwo jest jego przyrodni brat.
- 01:20Co jest na drugiej stronie?
- Futro i skóra wilkołaka, przyjaciela Dębosza. Zdarto je z niego, a ciało spalono. Jego duch „nie mógł trafić ani do piekła, ani do nieba” i wrócił do własnej skóry i futra. To nie jest pusta skóra, tylko postać. Nazywają go Wilcza Skóra.
- 04:08Kto jest na trzeciej stronie?
- Górnik z Nysy Łużyckiej. Znał rodziców Dębosza. Żyje, ale jest oszpecony: w kopalni wybuchł metan. Ma połamane palce.
- 05:14Czego szuka górnik?
- Nie szuka odkupienia ani łaski. Szuka tego, „żeby nie czuć bólu”.
- 06:02A czwarta strona?
- Wojowniczka, dziewczyna Wilczej Skóry. Chce go bronić przed tymi, którzy go krzywdzili: przed ludźmi u władzy, takimi, co się wywyższają nad innych.
Walka Człowieka ze Smokiem
Praca malowana z dwóch stron, katalog nr 50
Nagranie 20221209_173832 (3 min), 9 grudnia 2022.
- 00:05Kto tu jest?
- Jaskiniowiec. Nie ma imienia ani nazwiska, „tylko jest znany jako jaskiniowiec”.
- 00:25Skąd pomysł?
- Z programów o ludziach, którzy żyli przed nami. Mówili w nich, że jaskiniowcy musieli walczyć o przetrwanie, żeby nie zabiły ich zwierzęta.
- 00:57Z czym walczy?
- Ze smokiem z ognia, „z lawy i z węgla”.
- 01:25Dlaczego ta sama scena jest z obu stron?
- „Uznałem, że to jest fajny pomysł”. Najpierw naszkicował jedną stronę. Potem podnosił pracę do słońca i do światła, żeby widzieć rysunek z drugiej strony. Mówi, że nie było to trudne i że strony niczym się nie różnią.
- 02:25Kto wygrał?
- Jaskiniowiec. Michała fascynują pradawni ludzie.
Sztuka, artysta, sława
O sobie i o tym, po co tworzy
Nagranie 20221209_180019 (3 min), 9 grudnia 2022.
- 00:00Czym jest dla Ciebie sztuka?
- „Odskocznią od rzeczywistości”. Zanim odpowie, zastanawia się, jak to powiedzieć, „żeby nikogo nie obrazić”. Ma na myśli ludzi, którzy uważają, że tylko oni są artystami.
- 00:46Kto to jest artysta?
- Ktoś, „który ma swój taki własny świat”.
- 00:57Ty jesteś artystą?
- Tak.
- 01:05Jakie masz plany?
- Chciałby, żeby na podstawie jego dzieł powstała gra komputerowa. I żeby kiedyś powstało muzeum jego imienia.
- 01:33A ulica i pomnik?
- Ulicę swojego imienia chciałby mieć tylko tam, gdzie mieszka, nie w całym kraju. Sam dodaje, że to może trochę megalomania. Pomnik? „Może z drewna, może z kamienia”.
- 02:05Sława czy pieniądze?
- Sława tak, pieniądze nie bardzo. Oglądał programy, w których mówili, że w starożytnym Egipcie w ogóle nie było pieniędzy, „i chciałbym, żeby tak było do tej pory”. O pieniądzach mówi też w wywiadzie przed debiutem.
Walka centaura z Jaskiniowcem
Katalog nr 7 · Cykl Mitologia
Nagrania 20221209_180949 i 20221209_181258 (po 3 min), 9 grudnia 2022.
- 00:00Kiedy zacząłeś rysować?
- Od małego. Od początku rysunkom towarzyszyły historie postaci: czyim kto jest synem i gdzie się urodził. Co było pierwsze, historyjki czy obrazki? „I to i to”.
- 01:00Skąd bierzesz postacie?
- Z mitów i legend.
- 02:00Co jest na tej pracy?
- Jaskiniowiec, a na ścianie jaskini rysunek mamuta i małe ludziki, bo jaskiniowcy malowali w jaskiniach. Centaur przyszedł z mitologii greckiej.
- 00:05 (181258)Dlaczego prawie wszystkie Twoje postacie walczą?
- Bo walka go inspiruje. Zwykle jest to walka dobra ze złem.
- 00:36 (181258)Dlaczego centaur jest zły?
- Bo chce, żeby mityczne stwory miały władzę nad ludźmi. Jaskiniowiec chce, żeby ludzie byli wolni.
- 01:55 (181258)Kto jest gorszy: pradawni czy współcześni?
- Do pradawnych ma więcej sympatii. Bardziej podejrzewa o zło „tych, co żyją współcześnie”.
- 02:13 (181258)Skąd bierze się zło?
- „Ja myślę, że niektórzy ludzie tworzą zło”. To ci, którzy wymyślają nowe bronie i narzędzia do zabijania. Jaskiniowcy zabijali, „żeby chronić swoje rodziny”.
Kopalnie, postęp i Terminator
Nagranie 20221209_181736 (6 min), 9 grudnia 2022.
#Rodzina#Inspiracje#ZłeCyborgi
- 00:00Dlaczego jest u Ciebie tylu kolejarzy?
- Bo ma w rodzinie kolejarzy i górników.
- 00:17Co Cię smuci?
- Że kopalnie, w których kiedyś pracowały całe rodziny, zamienia się w muzea albo niszczy. Wspomina szyb kopalni, na którym nie ma już kół.
- 01:26Postęp jest dobry czy zły?
- Podobał mu się taki postęp jak dawne kopalnie, kiedy wszystko działało. Nowinki są potrzebne, ale gdy jest ich za dużo, może być „jak w Terminatorze”.
- 02:58A jak było w Terminatorze?
- Ktoś stworzył inteligentny komputer, „który chciał wybić wszystkich ludzi”. Maciej dopytuje, czy to jest wizja Apokalipsy. Michał potwierdza: Terminator był dla niej inspiracją.
- 03:27Skąd ten niepokój?
- Dzień wcześniej oglądał program o firmie, która zbudowała roboty chodzące jak renifery. W innym programie roboty tańczyły i rozmawiały z człowiekiem.
- 04:12Czy Twoja Apokalipsa się spełni?
- Uważa, że tak może być, jeśli ludzie będą wkładać sztuczną inteligencję do robotów i urządzeń.
Apokalipsa i sny
Nagranie 20221209_182449 (5 min), 9 grudnia 2022.
- 01:19W którym miejscu opowieści o Apokalipsie jesteśmy?
- Ani na początku, ani na końcu.
- 01:38Co powstało pierwsze?
- Jednoręki, a potem tło. Dziewczyna Jednorękiego jest razem z nim. Po nich przyszli Człowiek P i Olska. O tych postaciach Michał opowiada w „Apokalipsie opowiedzianej”.
- 02:24Która praca jest Twoją ulubioną?
- Wszystkie.
- 02:57Co chcesz powiedzieć przez swoją sztukę?
- Ostrzec ludzi. Maciej dopytuje: przed technologią? Michał potwierdza.
- 03:17A wcześniejsze prace?
- Niektóre mu się śniły. Inne wzięły się z miejsc, po których chodził. Śnili mu się niektórzy górnicy. We śnie wyglądali tak samo jak potem na pracach.
- 04:13Jaki sen zapamiętał?
- Śniło mu się, że rozmawia ze wszystkimi swoimi pracami. Niektóre nazywały go ojcem. Ten sen mu się spodobał. Kiedy się obudził, nie wiedział, co było prawdą, a co fikcją.
Gra komputerowa
Największe życzenie
Nagranie 20221209_183046 (2 min), 9 grudnia 2022.
- 00:00Czego chciałbyś najbardziej?
- Żeby z jego figur, obrazów i płaskorzeźb powstała gra komputerowa. Chciałby sam w niej występować.
- 00:19Jako kto?
- Jako twórca tych postaci. Maciej podpowiada, że twórca byłby ich bogiem i mógłby z nimi zrobić wszystko. Michał dwa razy odpowiada: nie.
- 00:57Jaka to byłaby gra?
- W typie Wiedźmina. Jego postacie i postacie z innych mitologii walczyłyby ze sobą albo przeciągały się na swoją stronę.
Źródła
Nagrania wideo z 9 grudnia 2022 roku.
| Nagranie | Godzina | Długość | Temat |
|---|---|---|---|
| 20221209_172641 | 17:26 | 7 min | Duży Światowid |
| 20221209_173832 | 17:38 | 3 min | Walka Człowieka ze Smokiem |
| 20221209_180019 | 18:00 | 3 min | Sztuka, artysta, sława i pieniądze |
| 20221209_180618 | 18:06 | kilka sekund | Pozdrowienia (pominięte) |
| 20221209_180949 | 18:09 | 3 min | Początki, Walka centaura z Jaskiniowcem |
| 20221209_181258 | 18:12 | 3 min | Walka, dobro i zło |
| 20221209_181736 | 18:17 | 6 min | Kolejarze, kopalnie, Terminator |
| 20221209_182449 | 18:24 | 5 min | Apokalipsa, sny |
| 20221209_183046 | 18:30 | 2 min | Gra komputerowa |
Wszystkie nagrania mają dwie transkrypcje automatyczne: starszą z archiwum i drugą z 9 października 2026. Rozmawiają: Michał Walczyk (Pan Miś) i Maciej Antoni Walczyk. Materiał w całości pozostaje w archiwum projektu.